Światło Chanuki w Domu Mendelsohna | sobota 8 grudnia godz. 14.00 | Dom Mendelsohna

W sobotę, 8 grudnia dorosłych i dzieci zapraszamy do Domu Mendelsohna na międzypokoleniowe warsztaty chanukowe „ŚWIATŁO CHANUKI W DOMU MENDELSOHNA”.
O genezie świąt Chanuki, zwyczajach i tradycjach związanych z obchodami Świąt Świateł opowie Eva Pohlke. Następnie zapraszamy do wspólnego tworzenia dekoracji świątecznych, kartek i lampionów z symboliką żydowską. Na uczestników będzie czekał tradycyjnie słodki chanukowy poczęstunek.
Spotkanie odbywa się w cyklu „Barwny Olsztyn”.
Wsparcie finansowe:  Goethe-Institut w Warszawie.

Zapraszamy do udziału!
Obowiązkowa rezerwacja miejsc: sekretariat@borussia.pl

Zamknięty w remizie strażackiej. Noc Pogromów 1938 r. w Prowincji Prus Wschodnich – wykład prof. dr Ruth Leiserowitz

W najbliższą sobotę 10 listopada o 16.00 w 80. rocznicę Nocy Pogromów (tzw. Kryształowej) zapraszamy do Domu Mendelsohna na wykład prof. dr Ruth Leiserowitz „Zamknięty w remizie strażackiej. Noc Pogromów 1938 r. w Prowincji Prus Wschodnich“.
Prof. dr Ruth Leiserowitz –  niemiecka historyk specjalizująca się w historii Prus Wschodnich, dziejach polsko-niemiecko-litewskiego pogranicza, a także historii Żydów niemieckich. Wicedyrektorka Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie.
Spotkanie odbywa się w ramach cyklu „Wolność zobowiązuje” współfinansowanego przez Goethe-Institut w Warszawie.
Na zdjęciu synagoga w Giżycku spalona w 1938 r.

PROJEKCJA FILMU „JESTEŚMY ŻYDAMI Z WROCŁAWIA” | wtorek, 9 października | godz. 17.00 | Dom Mendelsohna

Zapraszamy na pokaz filmu dokumentalnego autorstwa Karin Kaper i Dirka Szusziesa, który ilustruje losy 14 świadków historii: ocalałych z Zagłady wrocławskich Żydów. To obraz pokolenia młodych ludzi, którzy z powodu swojego pochodzenia są prześladowani i muszą opuścić rodzinny Breslau. Są zmuszeni do ucieczki lub emigracji, niektórzy z nich trafiają do obozu koncentracyjnego Auschwitz. Po wojnie osiedlają się w różnych krajach: Stanach Zjednoczonych, Izraelu, Anglii, Francji i Niemczech.

Pokazowi filmu towarzyszy spotkanie z jego twórcami: Karin Kaper i Dirkiem Szusziesem.

Film w polskiej wersji językowej. Spotkanie z tłumaczeniem na język polski.

Pokaz odbywa się dzięki wsparciu finansowemu PełnomocnikaRządu Federalnegods.Kulturyi Mediów.

„Kłopotliwe dziedzictwo” – wykład prof. Jacka Purchli połączony z debatą | 26 września godz. 17.00 | Dom Mendelsohna

Towarzystwo Opieki nad Zabytkami w Olsztynie oraz Fundacja „BORUSSIA” zapraszają na wykład  profesora Jacka Purchli „Kłopotliwe dziedzictwo”,  Co to jest kłopotliwe dziedzictwo i jak sobie z nim radzić? Czy skłonni jesteśmy wziąć odpowiedzialność za całość wytworów minionych pokoleń niezależnie od konotacji narodowych i tła ideologicznego? Jak odnosić się do symboli niechcianej przeszłości? Na kanwie tych i innych pytań będzie toczyć się debata, której bezpośrednim impulsem będzie wykład profesora Jacka Purchli.

Profesor Jacek Purchla Studiował ekonomię i historię sztuki. Profesor zwyczajny nauk humanistycznych; członek Polskiej Akademii Umiejętności; kieruje Katedrą Historii Gospodarczej i Społecznej Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, a także Katedrą Dziedzictwa Europejskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Założyciel i dyrektor Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie (1991-2018). Przewodniczący Polskiego Komitetu ds. UNESCO. Przewodniczący Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO (kadencja2016-2017). Wiceprezydent Europa Nost

Międzynarodowy workcamp historyczny – zapraszamy!

Fundacja Borussia poszukuje młodych ludzi w wieku w wieku 18-25 lat, zainteresowanych udziałem w międzynarodowym workcampie o tematyce historycznej, który odbędzie się w dniach 5-19 sierpnia 2018 r.

Projekt odbędzie się na Mazurach: w Wielbarku/ Szczytnie oraz w Warszawie. Uczestnicy – młodzież z Polski, Niemiec i Węgier będzie wspólnie restaurowała cmentarz z I wojny światowej. W ramach programu towarzyszącego uczestnicy wezmą udział w warsztatach na temat historii regionu, objeździe studyjnym po Mazurach, wycieczce do Gdańska, spływie kajakowym i zajęciach integracyjnych. Ostatnie 5 dni projektu uczestnicy spędzą wspólnie w Warszawie. W programie pobytu są zajęcia na temat historii Europy i Unii Europejskiej, zwiedzanie Muzeum II Wojny Światowej i Muzeum Polin oraz zajęcia integracyjne.

Organizatorzy zapewniają uczestnikom zakwaterowanie, wyżywienie, koszty programu.

Opłata za udział w projekcie wynosi 390 PLN.

Osoby zainteresowane udziałem w workcamie prosimy o wypełnienie formularza zgłoszeniowego, dostępnego pod poniższym linkiem:

https://docs.google.com/forms/d/1FUpwNNNSVob_T3ZR_2SjbptKwc8RvTnE2D3LKx3oqss/edit

Projekt odbywa się dzięki wsparciu Polsko-Niemieckiej Współpracy Młodzieży www.pnwm.org

W razie pytań prosimy o kontakt mailowy: kornelia.kurowska@borussia.pl lub telefon 89 523 72 93 (biuro Borussii, pon-pt. w godz. 10-16).

Osoba kontaktowa: Kornelia Kurowska

List otwarty nauczycielek i nauczycieli do Władz Rzeczpospolitej i Ministerstwa Edukacji Narodowej

List otwarty nauczycielek i nauczycieli
do Władz Rzeczpospolitej i Ministerstwa Edukacji Narodowej

Jesteśmy grupą nauczycielek i nauczycieli zajmujących się edukacją o Zagładzie i o prawach człowieka, uczestniczkami i uczestnikami programu „Ambasadorzy Muzeum Polin” oraz osobami nagrodzonymi i nominowanymi do Nagrody im. Ireny Sendlerowej „Za naprawianie świata”.

Piszemy niniejszy list zaniepokojeni ostatnimi wydarzeniami w Polsce oraz kierunkiem, w jakim zmierza polska edukacja. Mamy świadomość spoczywającego na nas obowiązku rzetelnego przekazywania prawdy historycznej, szczególnie o Holokauście, który nie tylko stanowi cezurę w dziejach świata i Polski, ale rówież rzutuje na naszą współczesność.

Pragniemy wyrazić swoją dezaprobatę dla nowej ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej, przegłosowanej przez Sejm i Senat i podpisanej przez Pana Prezydenta Andrzeja Dudę, a w szczególności zapisu zawartego w artykule 55 ust. 1:

Kto publicznie i wbrew faktom przypisuje Narodowi Polskiemu lub Państwu Polskiemu odpowiedzialność lub współodpowiedzialność za popełnione przez III Rzeszę Niemiecką zbrodnie nazistowskie […] lub za inne przestępstwa stanowiące zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości lub zbrodnie wojenne lub w inny sposób rażąco pomniejsza odpowiedzialność rzeczywistych sprawców tych zbrodni, podlega karze grzywny lub karze pozbawienia wolności do lat 3.

Zapis godzi w prawo do wolności wypowiedzi, rodzi skojarzenia z cenzurą z okresu PRL-u. Może mieć on negatywny wpływ na nauczanie złożonej i trudnej historii Zagłady, która – choć w swym masowym wymiarze przygotowana, zorganizowana i przeprowadzona przez III Rzeszę – dokonała się za przyzwoleniem narodów europejskich, w tym przedstawicieli polskiego społeczeństwa.

Nauczając o Zagładzie, postrzegamy ją przede wszystkim jako doświadczenie egzystencjalne powtarzamy za Zofią Nałkowską, że to „ludzie ludziom zgotowali ten los”. Na języku polskim, historii i zajęciach dodatkowych ukazujemy nie tylko bohaterstwo Sprawiedliwych, ale także ich samotność w bezmiarze społecznej obojętności, przypadki haniebnego udziału przedstawicieli polskiego społeczeństwa w wydawaniu i mordowaniu Żydów (takie jak zbrodnia w Jedwabnem, Wąsoczu i innych miejscowościach, udokumentowane przypadki mordowania Żydów na wsi i wydawania ich władzom okupacyjnym przez szmalcowników) czy powojenne pogromy ocalałych, takie jak ten w Kielcach w 1946 roku.

Wyrażamy zatem sprzeciw wobec nowej ustawy, która utrudnia nauczycielom przedstawianie udokumentowanych wyników badań historycznych, odwoływanie się do świadectw ocalałych czy tekstów literackich. „Nie bądź z góry posłuszny. Władza autorytarna w większości jest dana dobrowolnie”, mówimy za Timothym Snyderem (O tyranii. Dwadzieścia lekcji z dwudziestego wieku). Nie zgadzamy się na język obecnej debaty, przypominającej antysemicką propagandę Marca ’68, w którym każda wątpliwość wobec nowych przepisów uznawana jest za gest antypolski, zasługujący na anatemę.

Nasz sprzeciw jest wyrazem szacunku dla Ocalonych, których pozbawia się prawa do opowiadania o swoich tragicznych losach. My, nauczyciele i nauczycielki, którym bliskie są wartości wyznawane przez Irenę Sendlerową, stajemy po stronie tych, których prawa są zagrożone.

Domagamy się wprowadzenia przemyślanego systemu nauczania o Zagładzie. Jako nauczyciele i wychowawcy pamiętamy przede wszystkim o samotności ginących, oddanej przez Czesława Miłosza w wierszu Campo di Fiori:

Salwy za murem getta Głuszyła skoczna melodia I wzlatywały pary Wysoko w pogodne niebo

Domagamy się zatem rzeczywistego przywracania pamięci o polskich obywatelach pochodzenia żydowskiego, współtworzących polską kulturę oraz kulturę lokalnych społeczności, z których pochodzimy. Sprzeciwiamy się tworzeniu złudnych mitów o wyjątkowości polskiej historii i o powszechnym bohaterstwie. Takie mity budują fałszywy obraz nas samych jako społeczności oraz przyczyniają się do wzrostu bezkrytycznego spojrzenia na własną historię i nastrojów nacjonalistycznych.

Nie zgadzamy się na zrównywanie postaci bohaterów Kamieni na szaniec z ludźmi, których sumienie obciążają nacjonalistyczne zbrodnie na polskich, białoruskich, litewskich, słowackich i żydowskich cywilach, takimi jak Józef Kuraś „Ogień”, Zygmunt Szendzielarz „Łupaszko” i Romuald Rajs „Bury” czy splamieni współpracą z niemieckimi nazistami żołnierze Brygady Świętokrzyskiej.

Protestujemy przeciw nadużywaniu pojęcia dobra narodu. Historia XX wieku uczy, że słowo naród to „zaklęcie, które ludzi nieskłonnych do zadawania krzywdy potrafi zmienić w bezwzględnych morderców przekonanych o własnej moralnej słuszności”. Szafowanie pojęciem narodu doprowadziło do wzmożenia postaw nacjonalistycznych i ksenofobicznych oraz do ogromnego wzrostu liczby napaści motywowanych nienawiścią. Według Stowarzyszenia „Nigdy Więcej” ok. 40% ludzi w wieku 18-24 lat ulega wpływom skrajnych organizacji nacjonalistycznych, takich jak ONR i Młodzież Wszechpolska, a według danych policji z 2015 roku średnio co 7,5 godziny dochodzi w Polsce do przestępstw na tle etnicznym, religijnym i rasowym.

Wierzymy głęboko w wartość międzyludzkiej solidarności, która jest przeciwieństwem nacjonalizmu. Chcemy uczyć młodych ludzi empatii i szacunku, szczególnie wobec przedstawicieli grup wykluczonych i stygmatyzowanych, w tym także współczesnych uchodźców, których los tak bardzo przypomina historię europejskich Żydów szukających ratunku przed Zagładą oraz wielu Polaków, którzy sami nie raz musieli uciekać z kraju z powodu represji. Z tym większym smutkiem i niezrozumieniem przyjmujemy wycofanie ze szkół i tak szczątkowej w swym wymiarze edukacji antydyskryminacyjnej. To bowiem kolejny obszar, który wymaga natychmiastowego działania naprawczego, by za parę lat nie mówić o straconym pokoleniu skażonym nienawiścią: ksenofobią, rasizmem, antysemityzmem, islamofobią i homofobią.

Bez rzetelnego nauczania o Holokauście ściągamy na siebie jako społeczeństwo groźbę wyartykułowaną przez George’a Santayanę: „Kto nie pamięta historii, skazany jest na jej ponowne przeżycie”. Historia w brunatnym kolorze coraz śmielej, po raz kolejny, wkracza w naszą rzeczywistość.

TRAMWAJOWE PODRÓŻE PRZEZ HISTORIĘ OLSZTYNA

W sobotę, 16 grudnia br. zapraszamy mieszkańców Olsztyna do udziału w TRAMWAJOWYCH PODRÓŻACH PRZEZ HISTORIĘ OLSZTYNA.

Tego dnia jadąc tramwajem linii nr 1, będzie można usłyszeć opowieść o historii Olsztyna, najciekawszych zabytkach miasta oraz obejrzeć plakaty z przedwojennymi fotografiami miasta prezentowane na wiatach przystanków tramwajowych w ramach projektu „Galeria Starego Olsztyna”. Prowadzenie: Jakub Rudnicki.

Godziny odjazdów specjalnych tramwajów:

– z przystanku Wysoka Brama o godz. 11.35 – przyjazd na przystanek przy ul. Kanta o godz. 11.55

– z przystanku ul. Kanta o godz. 12.16 – przyjazd na przystanek Wysoka Brama o godz. 12.37 

– z przystanku Wysoka Brama o godz. 12.50 – przyjazd na przystanek ul. Kanta o godz. 13.10

– z przystanku ul. Kanta o godz. 13.31 – przyjazd na przystanek Wysoka Brama o godz. 13.52

Osoby zainteresowane udziałem w Tramwajowych podróżach przez historię Olsztyna proszone są posiadanie ważnego biletu na przejazd.

Organizator: Fundacja Borussia we współpracy z BWA w Olsztynie w ramach projektu „Galeria Starego Olsztyna”, realizowanego ze środków finansowych Gminy Olsztyn w ramach Olsztyńskiego Budżetu Obywatelskiego na rok 2017. Współpraca: ZDZiT Olsztyn.

Doświadczyć różnorodności: 40 dni, 9 krajów, jeden cel

W piątek 24 listopada o godz. 18.00  zapraszamy do Domu Mendelsohna na spotkanie z Wają Jabłonowską – liderką społeczną (związaną między innymi z Fundacją Szkoła Liderów, Centrum Wsparcia Imigrantek i Imigrantów, Fundacją Pokolenia) i fanką jazdy na rowerze. Waja Jabłonowska Greczynka i Polka opowie o swojej samotnej  wyprawie rowerowej spod Muzeum Emigracji w Gdyni do Megalo Seirini, górskiej wioski w Grecji, w której rozpoczęła się historia uchodźcza jej rodziny. To będzie opowieść o tym, jak uruchomić w sobie odwagę i zbudować motywację do zrealizowania marzenia, które wydaje się nierealne. Opowieść o pięknie krajobrazów i ludzi spotkanych w drodze.

Spotkanie odbywa się w ramach nowego cyklu edukacyjnego „Borussii” DOŚWIADCZYĆ RÓŻNORODNOŚCI dzięki finansowemu wsparciu Goethe-Institut w Warszawie.

Study Tours to Poland – konkurs dla organizatorów wizyt

Fundacja BORUSSIA i Fundacja Liderzy Przemian zapraszają polskie organizacje pozarządowe do współpracy w ramach realizacji wizyt w ramach Programu Study Tours to Poland dla studentów w 2017 r.  Uczestnikami wizyt będą wyróżniający się studenci z Ukrainy, Białorusi, Mołdawii i Rosji.

Konkurs trwa do 3 lutego br. Regulamin konkursu oraz formularze aplikacyjne znajdują się  na stronie domowej Programu Study Tours to Poland www.studytours.pl w zakładce Nowości.

 

 

 

BACK